🚨 Exposure werkt — maar is blootstelling aan een US/UR nu wel of geen goed idee? 🚨
Afgelopen najaar was er veel discussie over de vraag of bij angstbehandelingen wel of geen intrinsiek aversieve prikkels (US/UR-en) aangeboden zouden moeten worden. Gloednieuw onderzoek van de onderzoeksgroep van Michelle Craske legt een interessant stukje in deze op te lossen puzzel.
Waar gaat dit onderzoek over?
Bij 30–40% van de mensen zien we na een succesvolle exposure-behandeling een return of fear. Dat is niet zo gek, want exposure (extinctie) wist angst niet uit — het leert een nieuwe, contextgebonden remmende associatie.
Dit nieuwe experimentele onderzoek van Lipp, Ney, Luck, Waters & Craske (2025) testte een intrigerende vraag:
👉 Kun je extinctie sterker maken door tijdens extinctie af en toe een intrinsiek aversieve prikkel (US) aan te bieden — zelfs als die US minder intens is?
📊 Opzet (N = 121):
- Angstconditionering met een aversieve elektrotactiele US.
- Drie groepen tijdens extinctie:
- Standaard: geen US
- Unpaired: 5 onverwachte US’en (zelfde intensiteit als tijdens acquisitie)
- Reduced: 5 onverwachte US’en (50% intensiteit)
📌 Wat kwam eruit?
- Tijdens de hernieuwde conditionering (re-acquisition) zagen ze een klassiek patroon:
- Na standaard extinctie kwam de angstrespons meteen terug (differentieel SCR in het eerste blok).
- Na unpaired extinctie — óók met 50% US-intensiteit — was die vroege terugkeer er niet.
- Een effect op renewal konden ze niet hard maken, omdat er in geen van de groepen duidelijke renewal optrad (ook niet in de standaardgroep).
💡 Waarom is dit interessant?
Als dit robuust blijkt, dan opent dit een praktisch perspectief: je hoeft mogelijk niet met “maximaal aversieve” prikkels te werken om extinctie te versterken. Een mildere, onverwachte US kan al genoeg zijn om het leren duurzamer te maken.
🔍 De auteurs zijn ook netjes over de beperkingen: o.a. single-day design en de wens om US-intensiteit subjectief (niet alleen fysiek) te kalibreren in vervolgonderzoek.
📢 Bottom line:
Exposure gaat over leren — en dit onderzoek laat zien dat we met slimme, kleine aanpassingen misschien minder terugval kunnen krijgen. Niet door het zwaarder te maken, maar door het leerproces beter te sturen 😊.
En wil jij je angstbehandeling ook echt state-of-the-art vormgeven? Dan ben je van harte welkom bij de 50-uurs Vervolgcursus CGT bij Angst, Persoonlijkheid in Trauma. Er gaan komend jaar weer meerdere uitvoeringen van start. Meer informatie: https://beldmanopleidingen.nl/cursussen/vervolgcursus-cgt-50-uur/
Link naar het artikel: https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0005796725001688.
